content header

Merijn Rijk

Op 15 september 2026 promoveerde Merijn Rijk, huisarts in opleiding, op zijn proefschrift ‘Improving the prognostication of lower respiratory tract infections in general practice’.

Dit proefschrift onderzoekt hoe huisartsen beter kunnen inschatten welke patiënten met een acute lage luchtweginfectie, zoals bronchitis of longontsteking, een verhoogd risico hebben op een ernstig ziektebeloop. Hoewel de meeste patiënten vanzelf herstellen, krijgen sommigen te maken met complicaties zoals ziekenhuisopname, overlijden of acute hart- en vaatziekten. Het onderzoek richt zich daarom op het ontwikkelen van hulpmiddelen die huisartsen ondersteunen bij het herkennen van patiënten met een verhoogd risico.

Uit een analyse van bestaande onderzoeken bleek dat factoren zoals hogere leeftijd, roken, bepaalde chronische ziekten (zoals diabetes, hartfalen en kanker), recente ziekenhuisopname en een diagnose van longontsteking samenhangen met een grotere kans op ernstige complicaties. Omdat bestaande voorspelmodellen onvoldoende geschikt zijn voor gebruik in de huisartsenpraktijk, werd een nieuw voorspelmodel ontwikkeld op basis van gegevens uit elektronische patiëntendossiers. Dit model kan redelijk goed voorspellen welke patiënten binnen 30 dagen na een luchtweginfectie een verhoogd risico hebben op ziekenhuisopname of overlijden. Daarmee lijkt het een veelbelovend hulpmiddel voor huisartsen, al is verder onderzoek nodig voordat het in de dagelijkse praktijk kan worden ingezet.

Daarnaast werd onderzocht of informatie uit de vrije huisartsnotities, zoals klachten en bevindingen van lichamelijk onderzoek, met behulp van kunstmatige intelligentie automatisch kan worden herkend en gebruikt. Hoewel de gebruikte taalmodellen deze informatie goed uit patiëntendossiers konden halen, bleek het toevoegen van deze gegevens nauwelijks te zorgen voor betere voorspellingen dan wanneer alleen de al gecodeerde medische gegevens werden gebruikt. Dit suggereert dat goed vastgelegde patiëntgegevens in het dossier al veel belangrijke informatie bevatten voor het inschatten van risico's.

Een belangrijke bevinding van het proefschrift is dat lage luchtweginfecties niet alleen gevolgen hebben voor de longen, maar ook het risico op acute hart- en vaatziekten verhogen. Vooral in de eerste week na de diagnose bleek de kans op een hartaanval, beroerte, trombose of boezemfibrilleren groter. Naar schatting zijn vijf tot negen extra gevallen van acute hart- en vaatziekten per duizend patiënten met een lage luchtweginfectie toe te schrijven aan de infectie zelf.

De resultaten benadrukken daarom het belang van preventie, bijvoorbeeld via vaccinatie, en van extra alertheid bij huisartsen op mogelijke hart- en vaatcomplicaties tijdens en kort na een luchtweginfectie. Nieuwe vormen van screening of behandeling moeten zorgvuldig worden afgewogen onnodige diagnoses en behandelingen te  voorkomen.

Klik hier om een uitgebreidere samenvatting te lezen.

Op de hoogte blijven van SBOH?

Meld je aan voor SBOH-nieuws!